تفسیر معناگرایی شیوه‌های درمان‌گری عامیانه (بررسی دریافت مردم ساکن در مناطق جنوب آذربایجا‏ن‏غربی از درمان‌گری عامیانه)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد جامعه شناسی دانشگاه کردستان

2 دانشجو دکتری جامعه شناسی دانشگاه آزاد

چکیده

درمان‌گری عامیانه آن بخش از دانش و اعتقادات پیشامدرن در رابطه با سلامتی و بهداشت فردی و اجتماعی است، که شفای بیماری‌ها را به امور فراطبیعی و فرابشری برگردانده و برای درمان به گیاهان، اشیاء، اجسام و اوراد پناه می‌برد؛ امروزه علیرغم پیشرفت‌های سریع و به‌روز در این حوزه، نه تنها اهمیت درمان‌گری عامیانه در میان مردم کاهش نیافته، بلکه گرایش عمومی نسبت به آن در میان طبقات مختلف جامعه افزایش یافته است. در این پژوهش که در شهرهای جنوب آذربایجان‌غربی (بوکان، مهاباد و پیرانشهر) انجام شده است، با استناد به روش کیفی و از طریق مصاحبه‌ی عمیق با افراد، باورهای افراد و دلایل گرایش مردم به درمان‌گری عامیانه و استنباط آنان از این شیوه‌ها، زیر لوای چندین مقوله بررسی شده است. نتایج حاکی از آن است که درمان‌گری عامیانه هنوز جایگاه قابل اعتمادی در میان بخش‌هایی از مردم دارد. در تحقیق حاضر، نام بیماری‌های موردِ نظرِ مخاطبانِ این نوع درمان‌گری، با همان نام‌های محلی اعم از باژله، له‌مه‌یی، فچک، فریشک، آلو و ... آمده است.     

کلیدواژه‌ها


-       پروچاسکا جمیزاو و نورکراس، جان. سی (1381). نظریه‌های روان ‌درمانی. ترجمه­ی یحیی سیدمحمدی. تهران: رشد.

-       شریفی‌فر، احمد (1383). پژوهشی درباره‌ی گیاهان دارویی و طب سنتی در کردستان در ماهنامه پژوهش‌های ایران‌شناسی آناهید، شماره 2.

-    غفاری، فرزانه و ناصری، محسن و خدادوست، محمود (1390). طب سنتی ایران و دلایل لزوم احیا و توسعه­ی آن در نشریه طب و تزکیه، دوره­ی 19، شماره 3، صفحه:71-63

-       فتحعلی، سمیه و میرغضنفری، سیدمهدی و حاجی آخوندی، عباس(1390). طب بومی ایران در نشریه­ی پژواه، سال ششم، شماره 18، صفحه:102-99

-       فرانکل، ویکتور امیل (1383). فریاد ناشنیده برای معنا. ترجمه مصطفی تبریزی و علی علوی نیا. تهران: فراروان

-       فوکو، میشل (۱۳۸۵). پیدایش کلینیک: دیرینه‌شناسی ادراک پزشکی، ترجمه یحیی امامی، تهران: نقش و نگار

-    ناصری، محسن (1383). طب سنتی ایران و توسعه آن با استفاده از رهنمودهای سازمان جهانی بهداشت، دوماهنامه علمی– پژوهشی دانشور پزشکی، دانشگاه شاهد، سال یازدهم، شماره 52، صفحه:68-53

-       Addis ,G, A, Dawit, G, Timotewos, Urga ,K(2004) .Perceptions and practices of modern and Traditional health practitioners about traditional

-       Bellakhdar, J(1959). A New Look at Traditional Medicine in Morocco, World Health Forum, Vol:10, PP:193-199

-       Cockerham ,W. C(2001). Medical Sociology and Sociological Theory, The Blackwell Companion to Medical Sociology, Oxford, Blackwell Publishers

-       .Lorber,J Dearborn ( 1997). Gender and the Social Construction of Illness. London: Sage .

-       Gabe, J, Burry, M and Elston, M,A (2004). Key Concepts in Medical Sociology,London: Sage Publications

-       Hill, D, Martin(2003). TRADITIONAL MEDICINE IN CONTEMPORARY CONTEXTS, Protecting and Respecting Indigenous Knowledge and Medicine, National Aboriginal Health Organization(NAHO), March 19

-       Kaminskas, R, Darulis, Z(2007). Peculiarities of medical sociology: application of social theories in analyzing health and medicine Department of Philosophy and Social Sciences, Kaunas University of Medicine, Lithuania, Medicina (Kaunas); 43(2).P:110-17

-       Langellier, K.M. (2001). “Personal narrative.” In M. Jolly (ed.), Encyclopedia of Life Writing: Autobiographical and Biographical Forms, Vol. 2. London: Fitzroy

-       Lester Packer,L and Ong,C.O and Halliwell,B(2004). Herbal and Traditional Medicine Molecular Aspects of Health, edited by, Marcel Dekker ,New York

-       medicine in Shirka District, Arsi Zone, Ethiopia, Ethiopian Health and Nutrition Research InstituteAddis Ababa, Ethiopia

-       Monsted ,T, M,C.Reddy and Bansler ,J.P (2011). The Use of Narratives in Medical Work: A Field Study of Physician-Patient Consultations, University of Copenhagen, Aarhus, Denmark and The Pennsylvania State University, USA

-       O'Mathna, D and Larimore,W. (2001). Alternative Medicine: The Christian Handbook, Grand Rapids, Mich: Zondervan Publishing

-       Patwardhan, B (2005) Traditional Medicine: Modern Approach for Affordable Global Health, Interdiciplinary school of Health Sciences, University of Pune India.

-       Sambo, L.G. (2010). The Decade of African Traditional Medicine Progress so farWorld Health Organization, The African Health Monitor, P:4-6

-       Wainwright, D and Calnan, M. (2002). Work Stress: The Making of a Modern Epidemic. Buckingham: Open University Press.

-       Webster A, Douglas ,C , Lewis, G. (2010). Making Sense of Medicines: 'Lay Pharmacology' and Narratives of Safety and Efficacy, Science and Technology Studies Unit, University of York, UK

-       WHO (2004). Review of Traditional Medicine in the South-East Asia Region, Report of the Regional Working Group Meeting, New Delhi Writing: Autobiographical and Biographical Forms, Vol. 2. London: Fitzroy Dearborn.